Onevenwichtigheid

mgt-041-20121008-21-46-alle-zwanen-zijn-wit-of-zwart-oranjeNicholas Taleb besteedt in The Black Swan aandacht aan het ontkrachten van theorieën. Zoals bekend, kan iedere theorie die is opgebouwd op basis van duizenden waarnemingen die de theorie bevestigen onderuit worden gehaald door één enkele waarneming die met de theorie in tegenspraak is. De titel van Taleb’s boek is daar aan ontleend. Je kunt op basis van tienduizenden waarnemingen concluderen dat alle zwanen wit zijn. Je hebt nog nooit zwanen met een andere kleur gezien. Dan duikt er opeens een zwarte zwaan op. En jouw theorie dat alle zwanen wit zijn is ontkracht.

Zo is het met al onze kennis. 10.000 waarnemingen bevestigen een theorie, 1 waarneming kan hem ontkrachten. Het valt niet te ontkennen dat daar een onevenwichtigheid in zit. Iets aannemelijk maken kan heel veel moeite kosten, terwijl het met een zucht van tafel geveegd kan worden.

Eén afwijkend gegeven en al je zekerheden vallen weg. Je zou zeggen dat dit in het leven van mensen een schokkende rol zou spelen. Immers iedere zekerheid die je vandaag nog koestert, kan morgen onjuist blijkt te zijn. Toch valt dat wel mee. Hoe minder ontwikkelt mensen zijn hoe groter hun zekerheden lijken te zijn. Zij kunnen de meest boude uitspraken doen zonder het geringste spoortje twijfel.

Is dat erg?

Nou, dat ook weer niet. In je leven heb je nou eenmaal houvast nodig om te kunnen overleven. Met alleen maar onzekerheden valt niet te leven.

Wat weleens stoort, is dat veel van de door medemensen gedebiteerde uitspraken evident onjuist zijn. Die uitspraken zijn tot stand gekomen op basis van een beperkte waarneming van de werkelijkheid. Met een iets bredere waarneming was al duidelijk geweest dat de theorie onjuist was, omdat je dan al snel waarnemingen had gedaan die met de boude uitspraak in tegenspraak zijn.

Ik neem ook waar dat steeds minder mensen ermee zitten dat zij zo snel en gemakkelijk tot conclusies komen. Over mensen die wel wat langer nadenken en die de nuance niet uit de weg gaan wordt veelal geschamperd. Die komen niet tot besluiten, die blijven maar praten, heet het dan.

Dit boekThe Black Swan op Managementboek.nl en op bol.com
Bespreking: The Black Swan

Tags: , , ,

Comments are closed.