Taal!

Ludwig Wittgenstein betoogde betoverend en overtuigend dat taal uiteindelijk ongeschikt is om denkbeelden over te brengen. Hij deed dat, zoals ik al zei betoverend. Met taal.
De Tractatus Logico-Philosphicus is een van de mooiste teksten ooit geschreven (vind ik).

Wovon man nicht sprechen kann, darüber muss man schweigen.

William James betoogde (onder andere) dat rationalisme onjuist is. Rationalisme plaatst theorie buiten de werkelijkheid en kan daarmee dus nooit iets adequaats in die werkelijkheid bewerkstelligen, zo heet het. Zijn boek over het pragmatisme was tegelijkertijd zonder ratio onmogelijk geweest.

Wij leven in een zeer complexe wereld. Taal is het middel waarmee wij de werkelijkheid beschrijven, bevatten en proberen te begrijpen. Via taal communiceren wij met onze soortgenoten. Communiceren wordt weleens omschreven als “zo dicht mogelijk langs elkaar heen praten.”

Taal, ratio, laten we niet denken dat we daarmee echt grip op de werkelijkheid hebben, laten we er niet van uitgaan dat we via de taal de werkelijkheid volledig kunnen bevatten, laten we beseffen dat onze communicatie altijd behelpen zal blijven. Maar… iets beters hebben we niet tot onze beschikking!

Leve de taal!

Taal is prachtig.
Taal maakt het ons mogelijk enige grip op de werkelijkheid te krijgen. In ieder geval meer grip dan enig ander levend wezen is gegeven.
Door de taal kunnen we de werkelijkheid zo goed het ons gegeven is beschrijven. Ook al komen we er weleens achter dat onze beschrijving niet helemaal klopt. De zon komt niet op. De aarde draait om de zon en om haar as en daardoor zien wij slechts een deel van onze dag de zon. Maar “de zon komt op” geeft gevoelsmatig precies weer wat we beleven.
Taal helpt ons om zeer ingewikkelde denkbeelden en gevoelens met soortgenoten te delen. Daarbij bereiken we, afhankelijk van de intelligentie van de zender en de ontvanger, een mate van contact en wederzijds begrip die voor andere levensvormen jaloersmakend is.

Oké, taal, we doen het ermee!

Tags: , , , , , ,

Comments are closed.